Athletic-ek edo Euskal Herriko beste futbol-talde batzuek emaitza txarrak lortzen dituztenean, eta gainera emaitza horiek etengabe okerrera egiten dutenean, entrenatzailea berehala aldatzen da. Beste herrialde bateko ospitale batean gaixotasun mota jakin baten tratamenduan beste ospitale batzuetan baino emaitza askoz okerragoak lortzen zituztela aurkitu zutenean, berehala esan zen egiten ari ziren tratamenduak uzteko eta emaitza onenak lortzen zituzten ospitaleak erreferentziatzat hartzeko.
Euskadin, ordea, hori ez da hezkuntzan egiten. Horregatik, benetan zientzialariak diren pertsonentzat PISAren emaitzen inguruan iragarri diren emaitzak ez dira batere harrigarriak; aitzitik, aurreikusi egin dituzte eta aspalditik ari dira horien berri ematen. Gaur bertan, hedabideak eta sare sozialak emaitzen inguruko iruzkinez eta analisiz beteta daude, baina horietako bakar batek ere ez die erreferentziarik egiten emaitzak gehien hobetzen dituzten jarduerei.
Konponbidea ezaguna da, eta komunitate zientifikoak dagoeneko argitaratu du. Hezkuntza-jarduera arrakastatsuak dira emaitzetan hobekuntzarik handienak lortzen dituztenak, aplikatzen diren eskola eta herrialde guztietan. Hemen erreferentziatzen dugun artikulu zientifikoko datuetan ikus daitekeenez, baita duela gutxi iritsitako eta baliabide gutxiko ikasle etorkinekin ere, emaitza hobeak lortzen dituzte hizkuntza guztietan. Horrek gaur egun hedabideek eta sare sozialek hizpide duten hezkuntza-arazoa konpontzeaz gain, beste arazo oso larri batzuk ere konpontzen ditu, hala nola gure hizkuntzen ikaskuntzan bikaintasunik ez izatea, arrazakeria, bizikidetza-arazoak eta krisi demokratikoa.
Pertsona asko ohitu dira protagonismoa eta baliabideak irabaztera, proposamenekin, nahiz eta proposamen horiek inoiz ez duten emaitzarik hobetu eskola bakar batean ere. Komunitate zientifikoak lortu zuen hezkuntza-diskurtsoa ebidentzietan oinarritutako aplikaziora bideratzea. Hala ere, badaude ebidentzietan oinarritutako hezkuntzaz, zientzian oinarritutako hezkuntzaz eta baita arrakasta-jarduerez ere hitz egiten duten pertsonak, esaten ari direna ideia edo burutazio hutsak direla ezkutatzeko. Ebidentzian oinarritutako hezkuntzaren etiketa erabiltzen dute, baina benetan ebidentziarik gabeko proposamenak dituzte. Horiek dira hezkuntzari kalterik handiena egiten diotenak.
Egilea: Garazi López de Aguileta. Wisconsin-Madisongo Unibertsitateko doktorea (PhD). Opera Project-eko kide den sopranoa.
